BACK


No basaentayo ket adalentayo daytoy a libro iti Biblia-Canta ni Solomon, mataccuatantayo nga daytoy sao nga "Ayat "naaramat a sibubuslon. Adda walo a capitulo daytoy a libro, ket daytoy sao nga "Ayat" naaramat iti namin tallopulo a daras.
  
Dagiti adu a nangad-adal itoy a libro- Canta ni Solomon, kinunada a ti tema daytoy a libro isu ti ayat. Kinapudnona ti panecnec iti daytoy isut' nasaranta unay a pannacaaramat ti sao nga ayat manipud rugi itoy a libro aginggat' maudi. Ken ti namin tallopulo a daras a pannacaaramatna, isu pay ti natalged a rason nga ti tema daytoy a libro-Canta ni Solomon, isu ti "Ayat".
  
Dadduma cadagiti Bible scholars isuroda nga daytoy masasao nga ayat ditoy Canta ni Solomon, maipatarus cano nga ordinario wenno nailubongan nga ayat. Ti batayda iti daytoy a panunot isut' panagcunada nga daytoy a libro-Canta ni Solomon, isu't colcolleccion dagiti nailubongan a cancanta ti ayat. Ngem, daytoy a panunot na-objectar gapu itoy a panunot, nga no daytoy a libro- Canta ni Solomon, isu laeng ti colcolleccion dagiti nailubongan a cancanta ti ayat, apay ngarud a nainayon a parte ti Biblia? No cancanta laeng a nailubongan, apay ngarud a nainaig iti Santa Biblia, ket na-acceptar a maysa cadagiti 66 a libro iti intero a Biblia? Ngarud, daytoy a libro saan a na-objectar gapu ta dagti Bible Scholars simmangpetda iti maymaysa a conclusion nga daytoy a libro-Canta ni Solomon, isut libro dagiti dandaniw ni ayat a mangiladawan ti ayat ti Dios iti Israel cas maysa a nacion ken ayat ti Dios iti tunggal maysa nga Israelita.      
   
Ti cangruna-an nga tannawagantayo iti daytoy a libro isut' panangkita tayo ti caipapanan ti ayat cas pannaca-aramatna a mairelacion iti Nacristianoan a pammati. Isubmitirco ngarud cadacayo dagitoy palpali-iwco iti daytoy a libro, dagidiay a mairelacion iti ayat.
  
    1. Ti umuna a pali-iwco masaracan iti capitulo 1:2 a cunana: "O agcannac coma cadagiti ag-agec iti ngiwatmo." Manipud itoy a versiculo, mailadawan ti dua nga agayan-ayat. Agsarsaritada a siroromantico. Daydiay sao nga "agec" iti Nasantuan a Surat adda dackel a caipapananna. Ti maysa a mannurat kinunana maipapan iti agec: "Ti agec isut' panecnec ti nauneg nga ayat, saan laeng nga cas pagilasinan, adda bucodna a pagsasao.
  
    Iti daytoy a versiculo, ti asawa a babai nailadawan ti panagtarigagayna cadagiti ag-agec manipud ti asawana a lalaki. Nailadawan a casta ti panagtarigagayna gapu ta nalabit, ricnaenna ken bigbigenna ti panacasapulna iti pudot ken ayat ni asawana. Mawaw wenno mabisin ti pudot ken ayat ni asawana, gapuna a kinunana: "O Agcannac coma cadagiti ag-agec ti ngiwatmo." Ket saan aya a casta, uray iti biang ti natao-an a biag ken casasa-ad?
  
Ket no kitaentayo daytoy a banag iti lawag ti Nacristianoan a pammati saan aya a pudno nga ti caindaclan a casapulan ken tartarigagayan ti Iglesia dagiti tattao ti Dios nga isuda dagiti bunggoy dagiti nabalbaliwan a cararua, isuda dagiti ag-agec manipud ngiwat ti Mannacabalin a Dios? Wenno iti sabali a sao, saan aya nga ti caindaclan a casapulan ti Iglesia ti Dios isu ti pudot ken pannacabalin ti Espiritu Santo? Ken saan aya a pudno nga mabalintayo laeng nga awaten ti pudot ken pannacabalin ti Espiritu Santo inton tarigagayan tayo a casta? Ket ti panagtarigagay tayo caipapananna ti panangisuco, ti intero a panangisuco tayo ti amintayo iti Dios! O! sapay coma ta ti cararag dagiti pusotayo ita nga aldao isut' iya-ay dagiti ag-agec manipud ngiwat ti Dios. Nga ti tarigagay ken casapulanyo ken casapulac, ken casapulan ti Iglesia, isuda dagiti ag-agec manipud ti ngiwat ti Dios, nga isu ti bara ken pannacabalin ti Espiritu Santo. Ket nacaladladingit a sao-en nga ti pagbibiagan tayo a panawen addada dagidiay tattao ti Dios, camcameng ti Iglesia, nga idi naminsan nabara ti espiritu ken biagda ti panagservi. Ngem inut a nagpucao ti naespirituan a pudot ti biagda, gaput ta ti influencia ti nailubongan a biag a nagin-inut a simrec inggana a napacsiat ti Espiritu Santo. Ngem ulitec a cuna iti tengnga daytoy a gimong ti Dios, sapay coma nga ti cararag dagiti pusotayo ita nga aldao isut' iya-ay dagiti ag-agec a Nasantuan nga isu ti bara ken pannacabalin ti Espiritu Santo iti biagtayo.
  
    2. Ti maicaddua a pali-iw nga cayatco nga ibingay cadacayo isut' masaracan met laeng ti maicaddua a paset daytoy a versiculo a cunana iti castoy: "Ti ayatmo naim-imbag ngem arac."

Ti nanumo a panangkitac iti daytoy, ti asawa a babai iyeb-ebcasna daydiay kinapudno nga ti ayat ni asawana a lalaki naim-imbag nga adayo ngem iti aniaman a sabali nga ayat. Nga daytoy iyimplicarna nga ti asawa a babai saan a balangcantis; babai nga saan nga mang-gulib ken ni asawana. Itdenna ti amin a puso ken cararuana ken ni asawana a tanda ti awan mulitna nga ayat. Saan a malibac nga adda nadumaduma a turong ti ayat; nainfamilia-an nga ayat, naingayyeman nga ayat, naincacabsatan nga ayat. Ngem ania dagitoy a kita ti ayat no idilig ti ayat ti asawa lalaki iti asawana a babai? Gapuna a mabasatayo iti Biblia nga no ti lalaki ken babai agassawada, agbalinda a "maymaysa a lasag".
  
Cacabsat, no isimotayo daytoy a kinapudno iti Nacristiano-an a pammati, masirmata-antayo ti naindaclan a mansajena. Ta ti Biblia cunana,"Ta casta la unay ti panagayat ti Dios ditoy lubong ta intedna ti Anacna a bugbugtong, tapno amin a mamati Kencuana saan a mapucaw no di ket adda biagna nga agnanayon."
  
Ti panagbibiag ti Iglesia iti tengnga ti managbasol a lubong, isut' nadiosan ken nasudi a panecnec nga dagiti lallaki ken babbai, agtutubo ken nataengan, ricnaendan, bigbigendan, ken inawatdan daydiay kinapudno, nga ti ayat ti Dios naim-imbag nga adayo ngem iti aniaman a sabali a kita ti ayat. Casta met nga ti panagbibiag ti Iglesia isut' naringbaw a panecnec nga dagiti tattao tinarigagayandan ken agbibiagdan iti naindaclan nga ayat ti Dios gapuna nga mabalindan nga ayaten ti Dios iti amin a puso, panunot ken cararuada. Ket siasinoman nga agcuna nga isu camcameng iti Iglesia ti Dios ngem dina ayaten ti Dios iti amin a puso, panunot ken cararuana, adda ngarud sabali a didiosen a nacaiturongan ti ayatna. Ngem ania ti cuna ti bilin? Ti  Dios cunana, "Awanto ti sabali a Diosmo iti sangoc." Ti Baro a Tulag cunana met, "Diyo mabalin nga ayaten ti Dios ket agservi cayo cadagiti sabali a didiosen iti isu met laeng a tiempo." Aniaman nga ipangpangruna tayo nga ayaten ngem iti panagayat tayo iti sibibiag a Dios, isu dayta ti didiosen tayo. Ket  ti panagayat iti Dios iti amin a puso, panunot, ken cararua, isut' panangidisso, panangiwalin cadagiti sabali a didiosen.
  
Ulitec manen a cuna nga ti panagbibiag ti Iglesia ditoy rabaw ti daga, isut' nasudi a panecnec nga dagiti lallaki ken babbai iti uneg ti Iglesia inacceptardan daydiay kinapudno nga ti ayat ti Dios, naim-imnas nga adayo ngem ti aniaman a sabali a kita ti ayat, ket cunac cadi ita, nga segun ti Biblia, ti Iglesia isu ti nobya wenno asawa nga babai, ket ni Cristo isu ti nobyo wenno asawa a lalaki. Nga ti kina-adda ti Iglesia isut' panecnec nga dagiti camcameng tinarigagayandan ken inawatdan ti ayat ti Dios ken Cristo-Jesus. Tapno itan, ti principio ken biag ti Iglesia isu ti panagayatnan iti Dios iti amin a puso, panunot, ken cararuana. Ayatenna ti Dios gapu ta ti Dios nagayat kencuana nga immuna, babaen ken Cristo-Jesus.
  
Agsubli tayo iti versiculo manipud iti Canta ni Solomon, cunana , "Ti ayatmo naim-imbag ngem iti arac." Cas cameng ti Iglesia kinunatayo kadi metten iti Dios, "Ti ayatmo O Dios naim-imbag ngem ti aniaman a sabali a kita ti ayat"? Ket cas camcameng ti Iglesia, inawattayo kadin dayta nga ayat ti Dios a naidiaya cadatayo babaen ken Cristo-Jesus? Tinarigagayan tayo kadin a nangnangruna ngem iti aniaman a banag? Ti Nasantuan a Surat cunana, "Kitaenyo no ania a kita ti ayat ti insagut cadatayo ti Ama tapno managantay annac ti Dios, ket annacnatay ngarud." "Ay-ayaten, no casta unay ti panagayat ti Dios, rebbengtay met ti agayan-ayat." ( 1Juan 3:1; !Juan 4:11) Tapno maricnatayo ti ayat ti Dios cadagiti biagtayo, iwalintayo coma dagidiay sabsabali a naciturongan a nangnangruna dagiti ayat tayo, ket icararag tayo coma nga sipapacumbaba, "Dacdackel nga Ayat itdem caniac, denggem ararawco kenca Apo. Dumacdackel coma ti ayatco kenca. Itdem cadi caniac Apo."
  
    3. Adda pay maysa manen a banag a pali-iwco manipud ditoy Canta ni Solomon, isu a cayatco nga ibingay cadacayo ita. Daytoy innalac iti Capitulo 4. A daytoy a capitulo itedna cadatayo ti ladawan  daydiay asawa a babai, a ti nangiladawan  kencuana isu met laeng ti asawana a lalaki. Daytoy a capitulo 4 naluctan babaen cadagitoy a sao: "Adtoy, sica naimnasca ay-ayatec; adtoy, sica naimnasca." Ti asawa a babai cas inladawan ti asawa a lalaki, isut' naimnas unay. Ituloy tayo a basaen daytoy a paset ket cunana ti castoy; "dagiti matam casda la calapati iti licudan ti abungotmo."Ti asawa a lalaki a nangiladawan ti ay-ayatenna nga asawa, inpadisna cadagiti matmata ni ay-ayatenna, a casda la calapati. Ket ammotayo nga ti calapati isut' maysa a billit. Ti calapati cas maysa a billit, mabasatayo iti Biblia nga is-isu laeng ti billit a maaramat iti sacrificio idi panawen ti Daan a Tulag. Ta daytoy a billit isut' maibilang a nadalus no maipapan ti ceremonia ti religion. Ket cuna ti maysa nga (author) mannurat; "ti calapati isut' naacceptar nga simbulo ti kinapacumbaba, kina-asi, kinadungngo ken kinadalus."No adalentayo daytoy a billit, cuna dagiti dadduma a tattao, nga daytoy a billit adda kencuana ti dua naisalsalumina ken special a cababalin.
  
    a). Umuna- adda kencuana ti cababalin nga adayo ti makitana. (farsightedness) Makitana cano ti maysa a banag uray no adayo pay laeng. Adda kencuana ti nacascasda-aw a pannacabalin ti adayo a masacbayan a sirmata.
  
Manen, no isimotayo daytoy a banag iti Nacristianoan a pammati, nalpascon a kinuna itay nga ti asawa a babai ditoy, maipatarus nga isu ti Iglesia cas maidanggay ti panagawat ti Baro a Tulag. Ket cas calapati, adda-an ti nacascasda-aw a pannacabalin a mangsirmata ti adayo a masacbayan. Casta met ti Iglesia, masapul nga adda met kencuana ti panancabalin a mangsirmata ti adayo pay a masacbayanna. Kinapudnona, ti Iglesia masapul a masirmata-anna ti mapasamacto kencuana iti masacbayan, nga daytoy a sirmata naibatay iti agdinama nga ayo ti relacion dagiti tattao ken ti pagayatan ti Dios. Gapuna nga ti Iglesia, iti maysa a benneg ti kinapudno, isut' profeta, ta adda kencuana ti nainprofeta-an nga ministerio.
 
    b). Ti maicaddua a saguday ti calapati isut kina-adda kencuana ti casasa-ad a mangisimbolo ti nailangitan a cababalin. Isut' cababalin kencuana a mangisimbolo ti Espiritu Santo. Panunoten tayo no ania ti napasamac idi nagbautizar ni Apo Jesus idiay carayan Jordan. Idi nga binautizaran ni Juan Bautista, ti Biblia cunana: "Adtoy dagiti langlangit naluctanda kencuana, ket nakitana ti Espiritu ti Dios a bumabbaba a casla calapati ket um-umay kencuana." (Mat. 3:16)

Cacabsat, cunac cadi manen ita, nga ti biag ti Iglesia saan laeng nga tinapay ken innapuy. Ngem ti biag ti Iglesia isu ti Espiritu Santo ken ti ayat ti Dios. No awan ti Espiritu ti Dios ken ti ayat ti Dios iti Iglesia ken ti uneg ti Iglesia, ti Iglesia natay. Mabalin nga adda biag iti ruar, ngem iti uneg agruprupsan.

Ti asawa a babai ditoy Canta ni Solomon, cas panangiladawan ti nobio isut' naimnas unay gapu ta dagiti matmatana casda la calapati. Iti lawag ti Nacristianoan a pammati, ti Iglesia isuntot' Iglesia a naimnas no ti biagna laeng ket isu ti Espiritu Santo. Ket ti Iglesia addanto kencuana ti pannacabalin a mangsirmata ti macsacbayan no ti biagna isut' biag a nacaitronoan ti Espiritu ti Dios. Ket sapay coma ta ti Espiritu Santo pudno nga agnaed iti puso ti Iglesia ken iti puso ti tungal camcameng ita ken ti masacbayan.

Conclusion:

O sapay coma ta ti Iglesia, tartarigagayanna a cancanayon dagiti nasantuan nga ag-agec manipud ti ngiwat ti Dios nga isu ti pudot ken pannacabalin ti Espiiritu Santo. Ket casta met coma ti Iglesia sitatarigagay ket pagbiaganna a cancanayon ti ayat ti Dios a nangnangruna ngem ti aniaman a sabali a kita ti ayat. Ket tapno agbiag iti tengnga ti nariribuc ken managbasol a lubong, ti masapul a maitrono iti uneg ti puso ti tunggal camcameng ti Iglesia  isu coma ti Espiritu Santo ken Ayat ti Dios ta daytoy isu ti pudno a biag ti Iglesia. Amen.                                          
TI "AYAT" ITI CANTA NI SOLOMON
( Lecsion iti Biblia: Ti Canta ni Solomon 1: 1-17)
Rev. Juan B. Cabanting
PDF Version